Dạy nói cho trẻ tự kỷ

0
206

Làm sao để giúp trẻ tự kỷ có thể nói được như những đứa trẻ bình thường là một trong những vấn đề được bố mẹ có con tự kỷ quan tâm nhất. Bố mẹ hãy tham khảo phương pháp dạy nói cho trẻ tự kỷ của chuyên gia tâm lý dưới đây nhé.

day-noi-cho-tre-tu-ky

 

Theo bác sĩ tâm lý bé em cho biết đa số phụ huynh khi phát hiện bé bị tự kỷ thường hoảng loạn không biết phải bắt đầu hướng đi từ đâu. Mong muốn lớn ban đầu là bé có thể vượt qua những khiếm khuyết về tương tác, giao tiếp, nói được thành lời hay trả lời thành câu khi được hỏi.

Theo bác sĩ tâm lý, bé có dấu hiệu tự kỷ thường kém chú ý và bắt chước. Đây là thử thách quan trọng, được xem là nền tảng của kỹ năng trước lời nói. Chúng thường được biểu tượng hóa thành “Ngôi nhà giao tiếp” hay “Ngôi nhà ngôn ngữ”.

Để cải thiện giao tiếp phụ huynh không nên tập trung vào lời nói mà cần biết cách tiếp cận bé qua các trò chơi giúp tăng cường sự chú ý của bé, giúp bé bắt chước âm thanh cũng như lời nói. Có vậy giao tiếp của bé tự kỷ được hình thành mới nền tảng và ổn định. Phần lớn bé chỉ ở giai đoạn chơi tự phát (chơi một mình) hoặc chơi song song (chơi bên cạnh mà không tương tác) với kỹ năng chơi khám phá (đập, ngậm, bóp, cắn…) hoặc chơi nguyên nhân hệ quả (hộp âm nhạc, đập búa) mà không chơi đúng chức năng của đồ chơi cũng như không biết chơi giả vờ và chưa tương tác.

Phụ huynh cần tăng sự chú ý bằng cách ngồi trước mặt bé thay vì để bé ngồi trong lòng mình. Gọi tên bé ở khoảng cách gần, tạo âm thanh hay chuyển động như chơi hộp âm nhạc, chơi thổi bóng… Điều này giúp thúc đẩy giai đoạn chơi tự phát trở thành chơi song song hay tiến đến chơi tương tác. Đến giai đoạn giả vờ là mức cao nhất trong các giai đoạn phát triển của chơi đùa, phụ huynh cần tập trung thêm kỹ năng luân phiên bên cạnh chú ý và bắt chước.

Quan trọng không kém các kỹ năng và giai đoạn phát triển chơi đùa là công dụng của đồ chơi. Để biết hết công dụng của một đồ chơi, cần ứng dụng chức năng của từng món đồ chơi vào từng lĩnh vực phát triển của bé như vận động thô, vận động tinh (lắp ráp, cầm nắm và vẽ, ngôn ngữ, nhận thức, cảm xúc và chơi với bạn, người khác). Khi chơi đùa với bé, phụ huynh như một huấn luyện viên để xác định mục tiêu của đồ chơi, giai đoạn phát triển chơi đùa và kỹ năng của bé đang ở mức nào để có định hướng đúng. Sau đó phụ huynh trở thành bạn chơi với bé trong trò chơi luân phiên để thúc đẩy giai đoạn chơi đùa bước vào giai đoạn cao hơn.

Một trong những thử thách tiếp theo của bé tự kỷ trong quá trình hòa nhập cộng đồng là vấn đề hành vi. Bên cạnh những hành vi thường gặp ở mọi bé như chống đối, bùng nổ hoặc không hợp tác, thu rút, bé tự kỷ còn có hành vi kỳ lạ như chạy không biết nguy hiểm, nhảy liên tục hằng giờ trên nệm mà không có dấu hiệu chóng mặt, nhón gót xoay tròn. Bé thường ngửi nếm đồ vật hoặc đồ ăn trước khi ăn hoặc nhìn cận một đồ chơi, quay bánh xe thay vì chơi xe, bận tâm hàng giờ với một việc gì đó nên không quay lại khi gọi tên, xé giấy thay vì vẽ và tô màu. Có bé khóc quấy không hiểu vì sao, không chịu ngồi vào bồn cầu khi cần đi vệ sinh hoặc không thể cắt tóc, khó khăn không thể giải thích để gội đầu…

Hành vi kỳ lạ làm khác biệt gây hiểu lầm hay khó chịu cho bạn bè và những người xung quanh. Bé có thể bị đánh, la mắng hoặc dọa nạt để ngưng. Những hành vi này có thể giảm chút ít nhưng sau đó thì chúng vẫn xuất hiện trở lại, gây giận dữ hay bực tức thêm cho phụ huynh, thầy cô giáo đang chăm sóc bé. Với bạn bè, bé có thể bị hiểu lầm, bị bắt nạt bằng chọc ghẹo, đánh hay bị tẩy chay. Tất cả hệ quả này chắc chắn sẽ ảnh hưởng đến sự phát triển của bé trong quá trình hòa nhập, cản trở bé kết bạn và học hỏi lớn lên. Những điều này cần phải được can thiệp một cách cụ thể và thiết thực.

SHARE

Phản hồi của bạn

Please enter your comment!
Please enter your name here